กรุงเทพมหานคร ในฐานะเมืองหลวงของประเทศ ได้ถูกสถาปนาขึ้นเมื่อวันที่ 21 เมษายน พ.ศ.2325
ภายหลังจากที่พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก
ทรงปราบดาภิเษก ขึ้นครองราชย์เป็นปฐมกษัตริย์แห่ง
ราชวงศ์จักรี
เมื่อวันเสาร์ แรม 9 ค่ำ เดือน 5 ปีขาล ซึ่งตรงกับวันที่ 6 เมษายน พ.ศ.2325 โดยโปรดฯ ให้สร้าง
พระราชวังทางคุ้งแม่น้ำ
ั่งตะวันออกองแม่น้ำเจ้าพระยา ด้วยทรงมีพระราชดำริว่า กรุงธนบุรี เมืองหลวงเดิมนั้น
ตั้งอยู่ในที่คับแคบ มีแม่น้ำเจ้าพระยาเป็นคูเมืองทางด้านทิศใต้ และทิศตะวันตก ไม่ต้องด้วยหลักพิชัยสงคราม
ดยในชั้นแรกถือเอาคูเมืองเดิมทางฝั่งตะวันออกของกรุงธนบุรี ซึ่งปัจจุบันคือแนวคลองหลอดตั้งแต่ปากคลองตลาด
จนกระทั่งออกสู่แม่น้ำเจ้าพระยาบริเวณสะพานพระปิ่นเกล้ามีพื้นที่ประมาณ 1.8 ตารางกิโลเมตร
โดยพระราชทาน
นามพระนครใหม่ว่า "
กรุงเทพมหานคร บวรรัตนโกสินทร์ มหินทรายุธยามหาดิลกภพ นพรัตน์ราชธานี บุรีรมย์
อุดมราชนิเวศน์ มหาสถาน อมรพิมานอวตารสถิต สักกะทัตติยวิษณุกรรมประสิทธิ์
" โดยโปรดฯ ให้อยู่ในความดูแล
รับผิดชอบของกรมเวียง ต่อมาในสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงเปลี่ยนคำว่า "
บวรรัตนโกสินทร์  "
เป็น "อมรรัตนโกสินทร์  " และในสมัยจอมพลถนอม กิตติขจร เป็นนายกรัฐมนตรี ได้รวมจังหวัดธนบุรีเข้าไว้ด้วยกัน
กับกรุงเทพฯ แล้วเปลี่ยนชื่อเป็น "
กรุงเทพมหานคร" เมื่อวันที่ 14 ธันวาคม พ.ศ.2515
         
   ปัจจุบันกรุงเทพมหานครมีพื้นที่ 1,568.737 ตารางกิโลเมตร แบ่งการปกครองออกเป็น 50 เขต คือ
คลองสาน คลองสามวา คลองเตย คันนายาว จตุจักร จอมทอง ดอนเมือง ดินแดง ดุสิต ตลิ่งชัน ทวีวัฒนา ทุ่งครุ ธนบุรี
บางกะปิ บางกอกน้อย บางกอกใหญ่ บางขุนเทียน บางเขน บางคอแหลม บางซื่อ บางนา บางบอน บางพลัด บางรัก
บางแค บึงกุ่ม ปทุมวัน ประเวศ ป้อมปราบศัตรูพ่าย พญาไท พระนคร พระโขนง ภาษีเจริญ มีนบุรี ยานนาวา ราชเทวี
ราษฎร์บูรณะ ลาดกระบัง ลาดพร้าว วังทองหลาง วัฒนา สะพานสูง สาทร สายไหม สัมพันธวงศ์ สวนหลวง หนองจอก
หนองแขม หลักสี่ และห้วยขวาง
 

<แผนที่แสดงพื้นที่เขตปกครองกรุงเทพมหานคร>